واکنش‌ها به تهدید دونالد ترامپ به بازگرداندن ایران «به عصر حجر»

سخنرانی چهارشنبه دونالد ترامپ، رئیس‌جمهورآمریکا درباره عملیات «خشم حماسی» آمریکا علیه ایران،‌ نکته تازه‌ای نداشت و همان تکرار حرف‌های اخیر او درباره نابودی کامل توان دفاعی و نظامی ایران و تغییر کردن رژیم تهران بود، اما تهدید او مبنی بر حملات بسیار شدید به ایران و برگرداندند آن کشور به «عصرحجر»،‌ خشم بسیاری از ایرانی‌ها را برانگیخت در مقابل اما هواداران آقای ترامپ گفتند که «منظور رئیس جمهور آمریکا، جمهوری اسلامی است نه ایران.»

آقای ترامپ در بخشی از سخنرانی خود گفت: «ما طی دو تا سه هفته آینده ضربات سختی به آنها وارد خواهیم کرد. ما آنها را به عصر حجر، جایی که به آن تعلق دارند، برمی‌گردانیم.»

پیت هگست،‌ وزیر دفاع آمریکا هم بلافاصله در شبکه ایکس عبارت «بازگشت به عصر حجر» را تکرار کرد.

برخی با اشاره به اظهارات پیشین آقای ترامپ درباره ایران و حتی عکس انداختن با کلاهی که روی آن نوشته شده بود «عظمت را به ایران باز می‌گردانیم» از این سخنان او انتقاد کردند اما طرفداران حمله آمریکا و اسرائیل به ایران این اظهارات را ستودند.

سعید قاسمی‌نژاد، از مشاوران نزدیک شاهزاده رضا پهلوی در شبکه ایکس نوشت: «آخوند تبهکار از عصر حجر آمده و همراه پاسداران جنایتکارش به همان جا بازخواهد گشت. ایران بدون‌ آخوند به سرعت به جایی خواهد رسید که شایستگیش را دارد: دروازه‌های تمدن بزرگ.»

از سوی دیگر محسن میلانی، نویسنده، استاد روابط بین‌الملل ساکن آمریکا نوشت:‌ «می‌خواهند 'ایران را به عصر حجر برگردانند' آیا دموکراسی در عصر حجر ممکن است؟

این پژوهشگر روابط بین‌الملل با انتقاد از طرفداران جنگ نوشت: «وطن‌فروشان خواهند گفت که جای نگرانی نیست، چون منظور ترامپ جمهوری اسلامی است، نه ایران. چه روزگار تلخ و عجیبی شده.»

آقای میلانی ساعاتی بعد هم در واکنش به خبر هدف قرارگرفتن ساختمان انستیتو پاستور در نزدیکی تهران به کنایه نوشت: «کمک در راه بود و رسید.»

کاربری به نام «آزی» در شبکه ایکس در جواب آقای هگست نوشت:‌ «آمریکا نباید زیرساخت‌های برق یا نفت را هدف قراردهد. این حملات به مردم َمعمولی آسیب می‌رساند نه به رژیم.»

او در ادامه نوشت که «راه‌های بسیار مؤثرتری برای تضعیف سپاه پاسداران وجود دارد: تحت پیگرد قرار دادن رهبری، شبکه‌هایشان و مسدود کردن دارایی‌های آنها. غیرنظامیان را به خاطر رژیمی که خودشان انتخاب نکرده‌اند، مجازات نکنید.»

شادی صدر، حقوقدان و فعال حقوق‌بشر به اعدام‌های روزهای اخیر در ایران اشاره کرد و در شبکه ایکس نوشت: «بدیهی است وقتی قرار است همه مردم یک مملکت با بمباران به عصر حجر پرتاب شوند، دیگر اعدام چند زندانی سیاسی یا تداوم بازداشت هزاران معترض هیچ حساسیت جدی بر نمی‌انگیزد. این کاری است که جنگ با حقوق بشر می‌کند؛ جان انسان ارزان می‌شود و آمر و عامل مرگ با مصونیت بیشتری به کار خود ادامه می‌دهند.»

ساعاتی پس از سخنرانی آقای ترامپ، «امیرحسین حاتمی» یکی از دستگیرشدگان اعتراضات دی‌ماه در بامداد روز پنجشنبه ۱۳ فروردین ماه اعدام شد. تاکنون ۹ زندانی سیاسی پس از اعتراضات سراسری دی‌ماه در ایران اعدام شده‌اند.

محمدرضا عارف، معاون اول رئیس جمهور ایران هم در واکنش گفت که فقط یک «ذهنِ عصرِ حجری می‌تواند کشورها را به بازگشت به عصرِ حجر تهدید کند.»

یاشار سلطانی، روزنامه‌نگار در ایران در شبکه ایکس نوشت: «شما ابتدا از 'آزادسازی ایران' صحبت کردید. سپس مدرسه‌ای در میناب بمباران شد و کودکان جان خود را از دست دادند. و اکنون از بازگرداندن ایران به 'عصر حجر' صحبت می‌کنید.»

به گفته او «زمانی که بسیاری از ملت‌ها هنوز در عصر حجر بودند، ایران سرزمینی است که در حال ساختن شهرها، نوشتن قوانین و شکل دادن به تمدن بود. ملتی با چنین تاریخی را نمی‌توان با تهدید به عقب راند.»

اظهارات آقای ترامپ باعث شد که انتقادها از تجمعات گروهی از ایرانیان برای «تشکر از دونالد ترامپ و بنیامین نتانیاهو در آمریکا و برخی از کشورهای جهان» بار دیگر مطرح شود.

شهرزاد شمس در شبکه ایکس نوشت: «واقعاً دوست دارم بدانم ایرانی-آمریکایی‌هایی که در یک ماه گذشته فریاد زدند «تَنک‌یو ترامپ» امشب بعد از شنیدن این جمله‌ی او چه حسّی درباره "پرشیَن و آریایی" بودنشان دارند؟

او نوشت که معنی حرف آقای ترامپ این است که «ایران و ایرانی متعلّق به عصر حجر است.»

واکنش‌ها در آمریکا: از «بزرگترین اشتباه سیاسی» تا «توافق یا بمباران»

سخنرانی آقای ترامپ در میان سیاستمداران آمریکایی هم واکنش‌های زیادی داشت. یاسمین انصاری، نماینده دموکرات ایرانی‌تبار کنگره آمریکا، این سخنان او را «وحشتناک و شیطانی» خواند.

خانم انصاری در شبکه ایکس نوشت که آقای ترامپ درباره کشوری با ۹۰ میلیون نفر جمعیت صحبت می‌کند و اظهارات او را «رذیلانه، وحشتناک و شیطانی» توصیف کرد.

ایو دالدر، سفیر پیشین ایالات متحده در ناتو، می‌گوید که سخنرانی ترامپ به بسیاری از پرسش‌های اساسی پاسخی نداده است از جمله این سوال که اگر او معتقد است توانایی هسته‌ای، نیروی دریایی و موشکی ایران نابود شده است، چرا آمریکا هنوز عملیات نظامی در ایران را ادامه می‌دهد.

او به بی‌بی‌سی گفت: «نمی‌دانم چرا باید فکر کنیم که در امنیت بیشتری از گذشته هستیم ... و فکر می‌کنم مردم آمریکا هم حس مشابهی از تردید دارند.» او می‌گوید در حالی که ترامپ در این سخنرانی به شدت علیه متحدان ناتو موضع‌گیری نکرد و تهدید به خروج از این ائتلاف را تکرار نکرد، احتمالا بعدا در شبکه‌های اجتماعی این کار را انجام خواهد داد.

سناتورهای آمریکایی نیز به سخنرانی رئیس‌جمهور واکنش نشان داده‌اند. چاک شومر، رهبر اقلیت سنا، پس از انتقاد شدید از این سخنرانی گفت: «اقدامات دونالد ترامپ در ایران به عنوان یکی از بزرگ‌ترین اشتباهات سیاسی در تاریخ کشور ما تلقی خواهد شد.»

شومر، سناتور دموکرات ایالت نیویورک، می‌گوید که آقای ترامپ در «تشریح اهداف، دور کردن متحدان و نادیده گرفتن مشکلات روزمره‌ای که آمریکایی‌ها با آن روبرو هستند» ناتوان بوده است.

لیندسی گراهام، سناتور جمهوری‌خواه کارولینای جنوبی، واکنش مثبت‌تری به این سخنرانی نشان داد. او به شبکه فاکس نیوز آمریکا گفت که ایران یا باید به توافق تن دهد یا با بمباران بیشتری مواجه شود.

سناتور گراهام با اشاره به تهدیدات آقای ترامپ برای حمله به شبکه برق ایران می‌گوید: «رئیس‌جمهور ترامپ اهدافی را مشخص کرد که توانایی بقای این رژیم را در طولانی مدت از بین می‌برد.»

او افزود: «اگر این توافق را نپذیرید، همه چیزهایی را که برای بازگشت نیاز دارید، منفجر خواهیم کرد. این لحظه‌ای تعیین‌کننده در این کارزار بود.»

کریس ون هولن، سناتور دموکرات از منتقدان سخنرانی آقای ترامپ بود. او آقای ترامپ را به دروغگویی متهم کرد و گفت: «ترامپ، مثل همیشه، به ما دروغ گفت. بیش از دو هفته پیش او گفت 'ما پیروز شدیم'. اگر چنین است، پس چرا هنوز آنجا هستیم؟ قدم بعدی چیست؟ تنها چیزی که می‌توانیم روی آن حساب کنیم دروغ‌های بیشتر ترامپ است. این مرد متوهم خطری برای کشور ما و جهان است.»