ملګري ملتونه: د افغان نجونو اساسي حقونه باید پر ځای او ژر ښوونځیو ته ستنې شي
د عکس سرچینه، Getty Images
ملګرو ملتونو یو ځل بیا افغانستان کې له ثانوي او لوړو زدهکړو څخه د نجونو د راګرځول کېدو د ناوړه پایلو په اړه خبرداری ورکړی. د دغه سازمان چارواکي ټینګار کوي چې دغه محدودیت باید سملاسي پای ته ورسېږي.
په دې لړ کې د ملګرو ملتونو د ښځو برخې مشرې سیما بحوث د خواله رسنۍ یوه پيغام کې لیکلي چې "په افغانستان کې د نوي تعلیمي کال له پيل سره، د درېیم پرله پسې کال لپاره د زرګونو نجونو پر مخ دروازې تړلې پاتې دي. د دوی د زدهکړو له حق څخه سرغړونه به نسلونه ځوروي "
هغې ټینګار کړی چې د نجونو بنسټیز حقونه باید بېرته ورکړل شي او له ځنډ پرته باید ښوونځیو ته ستنې شي.
هممهاله د ملګرو ملتونو د سرمنشي ویاند سټېفن دوجاریک هم دوشنبه (۲۴ مارچ) یوې خبري ناستې ته ویلي چې په افغانستان کې دوه اعشاریه دوه میلیون نجونې له زدهکړو بې برخې دي.
د نوموړي په وینا ۴۰۰ زره نجونې همدا سږکال دغه شمېر ته وراضافه شوې دي.
ښاغلي دوجارېک د یونیسف وروستي راپور ته په اشارې زیاته کړې چې که افغانستان کې د نجونو پر ثانوي او لوړو زدهکړو بندیز تر ۲۰۳۰ کال پورې دوام وکړي، نو د هغو نجونو شمېر به له څلورو میلیونونو واړوي چې له شپږم ټولګي پورته له زدهکړو بې برخې کېږي.
خو نوموړي هیله ښودلې، چې داسې و نه شي او دا محدودیت ژر پای ومومي. ملګري ملتونه وايي افغانستان خپل نیمایي نفوس شا ته نه شي پرې ښودی.
د یادونې ده چې د ملګرو ملتونو د ماشومانو د وجهي صندوق (یونسېف) اجرائیوي مشرې کاترین رسل (د مارچ ۲۱مه) په یوه اعلامیه کې ویلي وو چې د نجونو پر زدهکړو بندیز "دغو نجونو او افغانستان (دواړو) لپاره خورا ویجاړونکې پایلې لري."
هغې زیاته کړې چې د دغه بندیز دوام د نجونو روغتیا او د افغانستان اقتصاد ته پر زیان اړولو سربېره د ښځینه مسلکي روغتیاپالانو د کمښت لامل ګرځي چې دا هم پر خپل وار د مېندو او ماشومانو ژوند خطر ته ورکوي.
د یونیسف اعلامیه کې راغلي و چې د ښځينه ډاکترانو او قابلو له کمښت سره به مېرمنې له روغتیايي ملاتړه بې برخې او په دې توګه به د مېندو او ماشومانو د مړینې کچه پام وړ لوړه شي.
د یادونې وړ ده چې د طالبانو پر حکومت له شپږم ټولګي پورته د نجونو ښوونځو د پرانیستل کېدو له اړخه نیوکې او فشارونه تر اوسه بېاغیزې پاتې شوي او دوی دغه بندیز جاري ساتلی دی.
د عکس سرچینه، BNA
د طالبانو حکومت تېره جمعه ۱۴۰۴م تعلیمي کال په رسمي مراسمو پرانیست خو له شپږم ټولګي پورته یې د نجونو پر مخ د تړلو ښوونځيو د پرانیستو په اړه هېڅ هم ونه ویل.
د طالبانو د پوهنې وزیر په دغو مراسمو کې یوازې پر دې ټینګار وکړ، چې د تعلیمي نصاب پر بدلون او اصلاح کار روان دی.
طالب چارواکو به پخوا وخت نا وخت په ویناوو کې د نجونو زدهکړو لپاره پر یوې طرحې او د مناسب چاپېریال پر برابرولو د کار یادونه کوله، خو اوس ان د نوي ښوونیز کال د پیل په څېر مهمو غونډو کې هم له دې موضوع په څنګ تېرېږي.
دې دا اندېښنې لا پسې ډېرې کړې چې د نجونو پر ثانوي او لوړو زدهکړو بندیز ښايي هغسې چې دوی وايي تر ثاني امره نه، بلکې یوه دایمي تګلاره وي.
مهم خبرونه
تر ټولو ډېر لوستل شوي
منځپانګه نه شته