Uriko ubona ku rubuga aherekana amakuru mu nyandiko gusa, hakoresha uburyo buke. Ja ku rubuga nyamukuru ubone amakuru mu nyandiko iherekejwe n'amasanamu.
Njana ku rubuga nyamukuru canke aho gusoma gusa
Ibindi vyerekeye ingene urwo rubuga rugutwara uburyo (ama mega) buke
Ni bande aba bantu bane bagiye kujya ku Kwezi? Menya n'utuntu bwite bazitwaza…
Itsinda ry'abantu bane b'inzobere mu by'isanzure (astronauts) rigiye guhinduka abantu barimo gukurikiranwa cyane kuva mu gihe cya Apollo.
Bagiye kuba aba mbere bagiye kuzenguruka iruhande rw'ukwezi kuva mu myaka irenga 50 ishize, mu butumwa bufite intego yo kwitoza/kugerageza inzira zo kugwa ku kwezi zizafasha ikiragano kizaza nyuma yabo.
Iryo tsinda rizahaguruka mu ijoro ry'ejo ku wa gatatu mu butumwa bwiswe Artemis II, bagende mu kigendajuru ubu kiri i Cape Canaveral muri Florida, ku nshuro ya mbere mu myaka 53 muntu agiye kwerekeza ku Kwezi.
Iryo tsinda rigizwe n'aba 'astronauts' batatu ba NASA - Commander Reid Wiseman, Victor Glover na Christina Koch – hamwe na Jeremy Hansen w'ikigo cya Canadian Space Agency.
Uretse kuba ari abahanga mu gutwara indege, 'engineering' hamwe na siyanse, ni n'abantu basanzwe, ababyeyi cyangwa bubatse ingo, bazi n'ingaruka uru rugendo rushobora kugira ku bo bakunda bazasiga ku isi.
Ibi ni ibyo wamenya kuri bo:
Reid Wiseman - Komanda w'ubutumwa
Wiseman ni umu 'astronauts wahoze ari umupilote w'indege z'intambara wa Amerika mbere yo kujya muri NASA.
Mu 2014 yamaze amezi atandatu kuri station mpuzamahanga iba mu isanzure (International Space Station) mu butumwa bwa Expedition 40.
Wiseman w'imyaka 50, afite inararibonye y'imyaka 16 nk'umu-'astronaut', avuga ko mu buzima bwe akunda kuguruka, gusa yaba ari hasi ku butaka agatinya cyane ahantu harehare.
Azaba ari we ukuriye iri tsinda rigiye kujya mu butumwa bwa Artemis II.
Wiseman yavukiye i Bartimore muri leta ya Maryland, apfusha umugore kubera cancer mu 2020 arera abana babo b'abakobwa babiri wenyine.
Mu byo azwitwaza bwite harimo 'notepad' izamufasha kujya yandika ibitekerezo agize ari aho iruhande rw'Ukwezi, nk'uko yabitangaje.
Christina Koch
Christina Koch ni 'engineer' akaba n'umuhanga mu bugenge (physics) wabaye umu-astronaut kuva mu 2013 aza kwandika amateka yo kuba umugore wa mbere wamaze igihe kirekire cyane mu kigendajuru.
Mu 2019, yamaze iminsi 328 kuri 'station' mpuzamahanga yo mu isanzure.
Muri ubwo butumwa yanitabiriye urugendo rwa mbere n'amaguru rw'abagore gusa mu isanzure.
Christina w'imyaka 47, wavukiye Grand Rapids muri Michigan, muri ubu butumwa bushya azahita aba umugore wa mbere ukoze urugendo rujya ku kwezi.
Christina azwiho gukunda iby'isanzure n'ukwezi kuva ari umwana muto. Yamaze imyaka 25 hafi y'abakoze ku mushinga wa Apollo kandi avuga ko ibyo yabigiyeho ari ubucuti.
Muri uru rugendo, Christina Koch mu byo azajyana bwite harimo inyandiko yandikiwe n'abantu bo hafi ye, iyo avuga ko izamufasha gukomeza kumva ari kumwe na bo ari kure cyane y'isi.
Iyo ari iwe, ikiganiro cye n'umugabo we kigaruka kenshi ku isanzure n'ingendo ziganayo, nk'uko yabitangaje mbere.
Bitandukanye n'ingendo yagiyemo mbere kuri station mpuzamahanga yo mu isanzure, uru rugendo rwa Artemis II ntabwo telephone zo zizaba zibasha gukora ngo avugane n'umugabo we mu rugo.
Aseka, Christina yagize ati: "[Umugabo we] Ntabwo azabasha guhamagara ngo ambaze aho ikintu giherereye mu nzu. Bizaba ngombwa ko agishaka".
Jeremy Hansen
Jeremy Hansen yahoze ari umupilote mu ndege z'intambara za Canada, ni umuhanga mu bugenge (phyisics) waje kujya gukora mu kigo Canadian Space Agency mu 2009.
Nubwo atarigera na rimwe ajya mu isanzure, yagize uruhare mu gutoza aba-'astronauts' bashya mu kigo cya Amerika cya NASA, aba umunyacanada wa mbere wakoze ako kazi.
Ni umugabo wubatse ufite abana batatu, ukunda gutwara ubwato buto, kurira ibibuye binini n'imanga no gutwara igare mu misozi.
Kimwe na Christina, Jeremy nawe yatangiye kugira amatsiko ku isanzure kuva ku gihe cya Apollo 8.
Aho yakuriye mu cyaro cyo muri Canada, inzu ntoya yubatse mu bwana yayihinduyemo icyo yabonaga ko ari ikigendajuru.
Muri ubu butumwa bwa Artemis II, Jeremy Hansen w'imyaka 50 azaba umunyacanada wa mbere werekeje ku Kwezi.
Mu rugendo, azitwaza imikufi ine ikoze nk'ukwezi iriho umugore we n'abane babo batatu, yanditseho ngo "ku Kwezi no kugaruka" kandi iriho igihe bavukiye.
Azitwaza kandi ibiribwa n'ibinyobwa biriho ikirango (maple) cya Canada.
Victor J Glover - Umupilote
Victor yahoze ari umupilote w'indege z'intambara za Amerika winjiye muri NASA nk'umu-astronauts mu 2013.
Mu 2020, yari umupilote w'icyogajuru SpaceX Crew1 cya Nasa cyamaze amezi atandatu kuri 'station' mpuzamahanga yo mu isanzure mu butumwa bwa Expedition 64.
Victor wavukiye i Pomona muri California arubatse kandi afite abana bane. Muri ubu butumwa azaba umwirabura wa mbere ugiye ku kwezi.
Abamuzi bavuga ko ari umugabo wiyoroshya ariko kandi ngo uzi kwambara akarimba cyane.
Akazina ke mu kazi ni "IKE" bivuze ngo "I Know Everything" cyangwa se 'Nzi byose', kiyongera kuri 'masters'' zitandukanye afite mu ishami ya 'flight test engineering', 'systems engineering and military operational art and science'.
Mu 2023 yatambutse kuri 'red carpet' i New York mu gikorwa cyahuje ibyamamare, ari kumwe n'umugore we Dionna.
Victor w'imyaka 49 nawe yatangiye gukurikirana iby'isanzure kuva mu myaka myinshi ishize yiga amasomo ajyanye na byo no gutwara ibyogajuru.
Mbere yagize ati: "Kugerageza kurenza ku byo tuzi ni ingenzi ku bo turi bo. Ni kimwe mu bigize kuba umuntu.
"Turasohoka, tukavumbura, tukiga aho turi, impamvu duhari, no kumva ibibazo bikomeye ku mwanya wacu mu isanzure".
Victor Glover yavuze ko muri ubu butumwa azajyana Bibiliya, impeta ze z'isezerano, n'ibintu yahawe n'umu-astronauts witwa Rusty Schweickart wagiye mu isanzure mu 1969 mu butumwa bwa Apollo 9
Mu butumwa bw'amashusho iri tsinda ryatanze bitegura kugenda, bahuriye kuri iyi nteruro;
Christina yagize ati: "Turiteguye",
Jeremy ati: "Turagiye",
Victor ati: "Ku kwezi",
Naho Wiseman ayuzuza agira ati: "Ku bw'abantu bose".