Özel, Meclis'teki 8 boş sandalyeyi işaret etti, yeni tartışma başlattı: 'Ara seçim zorunlu'

Gündemi BBC Türkçe'den takip etmek artık WhatsApp'ta da mümkün. Haberlerimizin doğrudan telefonunuza gelmesi için tıklayın.

CHP Genel Başkanı Özgür Özel, "ara seçim" baskısıyla iktidarı erken seçime zorlamak için muhalefet partilerinden destek arayışı kapsamında DEM Parti'yi ziyaret etti.

Milletvekilliği düşürülen Can Atalay'ınki dahil Meclis'teki sekiz boş sandalyeye işaret eden Özel, ara seçime gidilmesinin zorunlu olduğunu savundu.

Özel bu tezine gerekçe olarak, genel seçimlerin üzerinden 30 ay geçmesini ve bir sonraki seçime de bir yıldan fazla süre olmasını gösterdi.

CHP'nin 22 milletvekilini istifa ettirerek, ara seçimi zorlayacağı yönündeki haberlere de değinen Özel, şu anda böyle bir zorunluluk bulunmadığını savundu ancak ara seçim kararı alınırsa, halen sekiz olan boş sandalye sayısını 30'a tamamlamayı parti olarak değerlendireceklerini söyledi.

DEM Parti Eş Başkanı Tülay Hatimoğulları ise "Toplumun erken seçim talebi olursa, bu mesajı alırız" dedi.

Hatimoğulları, gazetecilerin, ara seçim önerisinin Meclis'e gelmesi durumunda partisinin tutumunun ne olacağı sorusuna ise "Meclis'e henüz böyle bir durum gelmedi. Dolayısıyla biz de kurullarımızda bir değerlendirme yapmadık" yanıtını verdi.

Pazartesi günü kabine toplantısının ardından açıklamalarda bulunan Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan ise "Bize kimse gündem dayatamaz" dedi ve yakın vadede erken ya da ara seçimin gündemlerinde olmadığını söyledi.

Özel ara seçim turuna çıktı

CHP'li Bursa Büyükşehir Belediye Başkanı Mustafa Bozbey'in tutuklanmasının ardından iktidara ara seçim çağrısı yapan Özgür Özel, bu kararına destek aramak için muhalefet partilerini ziyaret etme kararı aldı.

Özgür Özel'in ilk durağı DEM Parti oldu.

Özel, DEM Parti Eş Başkanları Tülay Hatimoğulları ve Tuncer Bakırhan ile yaklaşık iki saat görüştü.

Genel başkanlar görüşme sonrası ortak açıklama yaptı.

CHP Genel Başkanı Özgür Özel, partisinin belediyelerine yönelik operasyonlara dikkat çekerek, DEM Parti Eş Başkanları ile bu konuda görüş alışverişinde bulunduklarını söyledi.

Özel'in verdiği bilgiye göre görüşmede İran savaşının Türkiye ekonomisine etkileri, Kürt sorununun çözüm süreci, süreçle ilgili Meclis Milli Dayanışma, Kardeşlik ve Demokrasi Komisyonu'nun hazırladığı raporun demokratikleşme başlıklı altıncı ve yedinci maddelerinin hayata geçirilmesi, kayyum atanan belediyeler ve sandık güvenliği gibi kapsamlı konular ele alındı.

Özel ayrıca Siyasi Etik Yasası'nın çıkarılması konusunda da DEM Parti ile görüş birliği içinde olduklarını vurguladı ve siyasi partilere ziyaretlerini tamamlamasının ardından ara seçim konusunda TBMM Başkanı Numan Kurtulmuş'u ziyaret edeceğini bir kez daha hatırlattı.

Özel'e göre 22 milletvekilinin istifası gerekmiyor: 'Sekiz boş sandalye için ara seçim yapılsın'

CHP Genel Başkanı Özgür Özel, DEM Parti Eş Başkanları ile görüşmesi sonrası yaptığı açıklamada, kendisinin gündeme getirdiği ara seçimin koşullarına ilişkin tartışmalara da dikkat çekti.

Anayasa'nın ara seçimle ilgili 78'inci maddesindeki, ara seçimlerin genel seçimlerin üzerinden 30 ay geçmesi ve bir sonraki genel seçimlere 1 yıldan fazla süre kalması koşulunu anımsatan Özel, sözlerini şöyle sürdürdü:

"Boşalan üye sayısı, üye tam sayısının yüzde 5'ini bulduğu hallerde, 30 ay beklenmeden ara seçime 3 ay içinde gidilir' diyor. Şimdi ne 30 aydayız, ne son bir yıldayız. Boşalmış sekiz milletvekilliği var. Bir an önce TBMM'nin boşalan sandalyeler için ara seçim kararı alması ve TBMM Başkanının üzerine düşeni yapması zorunludur"

Özel, "22 milletvekili istifa ettirip ara seçim yapma işi ilk 30 ay içindir" dedi ve ekledi:

"Kimse şöyle düşünmesin. '22 milletvekili istifa etmezse ara seçim olmaz.' O ara seçim olacak arkadaşlar. Anayasa öyle diyor. Olmazsa Numan Bey de bunu sorumluluğunu taşır, iktidar partisi de anayasanın emrettiği bir ara seçimden kaçma sorumluluğunu taşır."

Hatimoğulları: 'Halk talep ederse mesajı alırız'

DEM Parti Eş Genel Başkanı Tülay Hatimoğulları ise İran savaşının Türkiye'ye yansımalarına değindi, çözüm sürecindeki tutumu nedeniyle Özel'e ve Ekrem İmamoğlu'na teşekkür etti.

Ara seçim ve erken seçim tartışmaları konusunda ise çok kısa bir değerlendirme yapan Hatimoğulları, "Genel anlamda bir erken seçim beklentisi içindeyse, bizler DEM Parti olarak toplumun bu mesajını alırız. DEM Parti olarak olası seçimde hazırlıklı olduğumuzun da altını çizmek isterim" dedi.

Önceki uygulamalar nasıldı?

CHP Genel Başkanı Özgür Özel'in, ara seçime gidilmesi için mevcut koşullarda parlamentodaki sandalye sayısının (600) yüzde beşinin (30) boşalmasına gerek olmadığı yönündeki açıklaması yeni bir hukuki tartışmayı da beraberinde getirdi.

Çünkü geçmiş yıllarda da, örneğin bir öncesi yasama döneminde, yani 27. Dönem'de de çok sayıda milletvekilliğinde boşalma olmasına karşın, üye tam sayısının beşte biri oranında sandalye boşalmadığı için zorunlu bir ara seçime gidilmedi.

Türkiye'de son milletvekilliği ara seçimi 2003 yılında yapıldı.

12 Aralık 1997 yılında okuduğu Ziya Gökalp'in şiiri nedeniyle 1999 yılında 10 ay hapse mahkûm edildiği için siyasi yasaklı olan Recep Tayyip Erdoğan, 3 Kasım 2002 seçimlerinde milletvekili adayı olamadı.

Erdoğan'ın giremediği seçimi AKP kazandı, 18 Kasım 2002'de Abdullah Gül'ün başbakanlığında 58'inci Hükümet kuruldu.

Erdoğan'ın siyasi yasağı, AKP ve CHP'nin ortak hazırladığı Anayasa değişikliği ile kaldırıldı.

Yüksek Seçim Kurulu (YSK), genel seçimlerde Siirt'in Pervari ilçesindeki bazı sandık kurullarının oluşturulmadığı ve oy kullanma işleminin usulsüz yapıldığı gerekçesiyle Siirt seçimlerini iptal etti.

Seçimin iptaliyle birlikte, 3 Kasım 2002'de Siirt'ten milletvekili seçilen AKP'li Mervan Gül ve Resul Erener ile CHP'li Ekrem Bilek'in milletvekillikleri düştü.

9 Mart 2003'te yapılan ara seçimde AKP Siirt'teki üç sandalyenin tamamını kazandı; Recep Tayyip Erdoğan, Ömer İnan ve Egemen Bağış milletvekili seçildi.

Erdoğan, Gül'ün istifasının ardından Cumhurbaşkanı Ahmet Necdet Sezer tarafından hükümeti kurmakla görevlendirildi ve 14 Mart 2003'te başbakanlık görevini devraldı

Anayasa ne diyor?

Ara seçime ilişkin düzenleme Anayasa'nın 78. Maddesi'nde yer alıyor. Sözkonusu madde ara seçimin koşullarını şöyle düzenliyor:

"TBMM üyeliklerinde boşalma olması halinde ara seçime gidilir. Ara seçim her seçim döneminde bir defa yapılır ve genel seçimden 30 ay geçmedikçe, ara seçime gidilemez. Ancak boşalan üyeliklerin sayısı, üye tam sayısının yüzde beşini bulduğu hallerde, ara seçimlerin 3 ay içinde yapılmasına karar verilir.

"Genel seçimlere 1 yıl kala, ara seçim yapılamaz

"Yukarıdaki yazılı hallerden ayrı olarak, bir ilin veya seçim çevresinin TBMM üyesinin kalmaması halinde, boşalmayı takip eden 90 günden sonraki ilk Pazar günü ara seçim yapılır."