İran: Abluka sürerse Hürmüz Boğazı kapanır

Gündemi BBC Türkçe'den takip etmek artık WhatsApp'ta da mümkün. Haberlerimizin doğrudan telefonunuza gelmesi için tıklayın.

İsrail ile Lübnan arasında 10 günlük bir ateşkes anlaşmasına varılması sonrası Tahran yönetimi Hürmüz Boğazı'nı ticari gemilere açtığını duyurdu.

İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi kararın "Lübnan'daki ateşkes doğrultusunda" alındığını kaydetti

Sosyal medyadan yaptığı açıklamada, "ateşkesin kalan süresi boyunca tüm ticari gemilerin Hürmüz Boğazı'ndan geçişine tamamen izin verilmiştir" dedi.

Karar sonrası ABD Başkanı Donald Trump İran'a teşekkür etti ancak ABD'nin İran limanlarına uyguladığı ablukayı sürdüreceğini kaydetti.

İran Parlamentosu Başkanı Muhammed Kalibaf ise, X'ten yaptığı paylaşımda Donald Trump'ın, Hürmüz Boğazı'nın açılması sonrası "bir saat içinde yedi iddiada bulunduğunu ve bunların yedisinin de yanlış olduğunu" söyledi.

Kalibaf, "Savaşı kazanmadılar ve bu yalanlarla müzakerelerde de hiçbir yere varamayacaklar" diye ekledi.

Hürmüz Boğazı konusunda ise, "ABD ablukasının devam etmesi halinde" boğazın "açık kalmayacağını" ifade etti.

İran'ın Hürmüz Boğazı'nı açtığına ilişkin duyurusu sonrasında petrol fiyatları düştü.

Birleşmiş Milletler Genel Sekreteri Antonio Guterres, boğazın açılmasını "doğru yönde atılmış bir adım" olarak değerlendirdi.

Boğazda geçiş trafiği

Deniz trafiği takip sitesinde elde edilen veriler, gemilerin Hürmüz Boğazı'ndan geçmeye başladığını gösterdi.

İran yönetimi 28 Şubat'ta ülkeyi hedef alan ABD - İsrail saldırıları sonrası 3 Mart'ta boğazı kapattı.

Dünyada ham petrolün yaklaşık beşte biri, en dar noktası sadece 40 km genişliğinde olan bu kanal üzerinden taşınıyor.

Washington ve Tahran arasında Pakistan'da yapılan görüşmelerde sonuç çıkmaması sonrası Trump, boğazın abluka altına alındığını duyurmuştu.

ABD yönetiminden yeni bir görüşme trafiği olasılığına ilişkin de açıklamalar geliyor.

Trump, İran'la barış görüşmelerinin ikinci turunun bu hafta yapılabileceğini ve "anlaşmaya çok yakın" olduklarını söyledi.

İran ve ABD arasındaki iki haftalık ateşkes 22 Nisan'da sona erecek.

Analiz: Trump boğazı tamamen açık ilan ederken, İran kısıtlama ima ederek çelişkili sinyaller veriyor

Anthony Zurcher - BBC Kuzey Amerika muhabiri

'Şeytan ayrıntılarda gizlidir' derler.

Özellikle de konu savaş, barış ve bölgesel güvenlik olduğunda bu söz daha da geçerli oluyor.

Donald Trump, bugünkü süreçte ABD-İran müzakerelerini değerlendirirken son derece iyimser bir tavır sergiledi. Ancak ayrıntılara gelince, hâlâ önemli bir belirsizlik sözkonusu ve İran da çelişkili sinyaller veriyor.

ABD başkanı Hürmüz Boğazı'nın tamamen açık olduğunu ilan etti, ancak İranlı yetkililer bu önemli su yolundan geçen gemilere kısıtlamalar getirilebileceğini ima ediyor.

Trump'ın ABD'nin İran'a yönelik deniz ablukasını sürdüreceği yönündeki iddiası da işleri daha da karmaşık hale getirebilir.

Trump ayrıca İran'ın nükleer malzemelerini ABD'ye teslim edeceğini açıklamıştı, ancak Amerikan medya kuruluşları İran'ın nükleer programının geleceğine ilişkin müzakerelerin henüz tamamlanmaktan uzak olduğunu belirtiyor.

Genel olarak bakıldığında, yüz yüze değil uzaktan yürütülen mevcut müzakerelerin hâlâ büyük ölçüde belirsiz olduğu görülüyor.

Trump'ın iyimserliği haklı çıkabilir. Ancak durumun böyle olmadığı ortaya çıkarsa, sözlerinin sahadaki gerçeklerden önde gitmesi ilk kez yaşanacak bir durum olmayacak.