CAA કાયદા અંગે વિદેશી મીડિયામાં મોદી સરકાર વિશે શું છપાયું છે?
ઇમેજ સ્રોત, Getty Images
કેન્દ્ર સરકારે આ અઠવાડિયે નાગરિકતા સંશોધન નિયમનું નોટિફિકેશન બહાર પાડ્યું છે. મોદી સરકારે ચાર વર્ષ બાદ વર્ષ 2019માં બનેલા આ કાયદાને લાગુ કરવાનો નિર્ણય લીધો છે.
જ્યારે આ કાયદો બન્યો ત્યારે દેશના ઘણા ભાગોમાં તેના વિરોધમાં વિરોધ થયો હતો. સામાજિક કાર્યકરો, માનવાધિકાર માટે કામ કરનારાં સંગઠનો અને સમાજના એક વર્ગે આ કાયદાને ભારતીય બંધારણની ભાવના વિરુદ્ધ ગણાવીને તેનો વિરોધ કર્યો હતો.
જ્યારે 2019માં CAA વિરુદ્ધ વિરોધ શરૂ થયો, ત્યારે તેનો અંત દિલ્હી રમખાણોના રૂપમાં થયો. આ રમખાણોમાં 53 લોકોનાં મોત થયાં હતાં. હવે જ્યારે ચૂંટણીના વર્ષમાં તેનો અમલ થઈ રહ્યો છે ત્યારે વિરોધ પક્ષો તેને ચૂંટણીનો ખેલ ગણાવી રહ્યા છે.
CAAને લઈને દેશમાં જ નહીં વિદેશમાં પણ ઘણી ચર્ચા થઈ રહી છે.
વિદેશમાં તેને કેવી રીતે જોવામાં આવે છે અને તેની ચર્ચા કરવામાં આવે છે તે સમજવા માટે, અમે આંતરરાષ્ટ્રીય અખબારોમાં તેનું કવરેજ જોયું.
અમેરિકા અને યુએનએ ચિંતા વ્યક્ત કરી
ઇમેજ સ્રોત, Getty Images
ન્યૂઝ એજન્સી રૉયટર્સ અનુસાર , અમેરિકા અને સંયુક્ત રાષ્ટ્રે આ કાયદા પર ચિંતા વ્યક્ત કરી છે.
સંયુક્ત રાષ્ટ્રે કહ્યું છે કે આ કાયદો 'મૂળભૂત રીતે ભેદભાવપૂર્ણ' છે.
સંયુક્ત રાષ્ટ્ર માનવાધિકાર ઉચ્ચાયુક્તના કાર્યાલયના એક પ્રવક્તાએ રૉયટર્સને જણાવ્યું હતું કે, "જેમ કે અમે 2019માં કહ્યું હતું, અમે ચિંતિત છીએ કે ભારતનો નાગરિકતા (સુધારા) અધિનિયમ 2019 (CAA) મૂળભૂત રીતે ભેદભાવપૂર્ણ છે અને ભારતની આંતરરાષ્ટ્રીય માનવાધિકાર જવાબદારીઓનું ઉલ્લંઘન કરે છે."
End of સૌથી વધારે વંચાયેલા સમાચાર
તમારા કામની સ્ટોરીઓ અને મહત્ત્વના સમાચારો હવે સીધા જ તમારા મોબાઇલમાં વૉટ્સઍપમાંથી વાંચો
વૉટ્સઍપ ચેનલ સાથે જોડાવ
Whatsapp કન્ટેન્ટ પૂર્ણ
તેમણે એમ પણ કહ્યું કે "અમે નાગરિકતા સંશોધન નિયમો વાંચી રહ્યા છીએ જેની સૂચના જારી કરવામાં આવી છે અને અમારે એ જોવાનું છે કે તે આંતરરાષ્ટ્રીય માનવાધિકાર નિયમો અનુસાર છે કે નહીં."
અમેરિકાએ ભારતના નવા નાગરિકતા કાયદા અંગે પણ શંકા વ્યક્ત કરી છે.
યુએસ સ્ટેટ ડિપાર્ટમેન્ટના પ્રવક્તાએ કહ્યું, "અમે 11 માર્ચે જારી કરાયેલા નાગરિકતા સુધારા નિયમોના નોટિફિકેશનથી ચિંતિત છીએ. અમે આ કાયદાને કેવી રીતે લાગુ કરવામાં આવશે તેના પર નજીકથી નજર રાખી રહ્યા છીએ."
"ધાર્મિક સ્વતંત્રતા માટે આદર અને તમામ સમુદાયો માટે કાયદા હેઠળ સમાન વ્યવહાર એ મૂળભૂત પ્રજાસત્તાક સિદ્ધાંતો છે."
રૉયટર્સ લખે છે કે કાર્યકરો માને છે કે આ કાયદો, રાષ્ટ્રીય નાગરિક રજિસ્ટર સાથે જોડાયેલો, ભારતના 200 મિલિયન મુસ્લિમો સાથે ભેદભાવ કરશે; કેટલાકને એવો પણ ડર છે કે તે સરહદ નજીકનાં રાજ્યોમાં રહેતા ઘણા મુસ્લિમો સામે ભેદભાવ કરશે અને જેઓ પાસે દસ્તાવેજો નથી, તેઓ નાગરિકતા ગુમાવી શકે છે.
માનવાધિકાર સંગઠન ઍમ્નેસ્ટી ઇન્ટરનેશનલે કહ્યું કે જ્યારે આ કાયદાની સૂચના આપવામાં આવી ત્યારે, “CAA ધર્મના આધારે ભેદભાવને કાયદેસર બનાવે છે. આ કાયદો તેની રચનામાં ભેદભાવપૂર્ણ છે. આ કાયદો શ્રીલંકાના મુસ્લિમો અને તામિલો સાથે ભેદભાવ કરે છે. નેપાળ અને ભૂતાન જેવા દેશોના વસાહતીઓને નાગરિકતાથી દૂર રાખે છે.
“2019માં જ્યારે શાંતિપૂર્ણ વિરોધ થઈ રહ્યો હતો, ત્યારે સુરક્ષા એજન્સીઓએ વધુ પડતા બળનો ઉપયોગ કર્યો હતો અને લોકોની અટકાયત કરવામાં આવી હતી. અમે અપીલ કરીએ છીએ કે વહીવટી તંત્રે લોકોની અભિવ્યક્તિની સ્વતંત્રતાનું સન્માન કરવું જોઈએ."
'ચૂંટણી પહેલા મોદીનો સંદેશ'
ઇમેજ સ્રોત, Getty Images
અમેરિકાનું પ્રખ્યાત અખબાર 'ન્યૂયોર્ક ટાઇમ્સ' લખે છે કે ભારતમાં ચૂંટણીનાં થોડાં અઠવાડિયાં પહેલાં નાગરિકતા કાયદો લાગુ કરવામાં આવી રહ્યો છે.
2020માં દિલ્હીમાં થયેલાં રમખાણો બાદ કાયદો રોકી દેવામાં આવ્યો હતો.
સોમવારે મોદી સરકારે જાહેરાત કરી કે તેણે CAAની વિશિષ્ટતાઓ સાથે નવા નાગરિકતા નિયમો તૈયાર કર્યા છે અને તેનો અમલ કરવામાં આવી રહ્યો છે.
અખબાર લખે છે કે ભારતમાં એપ્રિલ અને મે મહિનામાં ચૂંટણીઓ યોજાવા જઈ રહી છે અને ચૂંટણીની તારીખો આ મહિને જાહેર થવા જઈ રહી છે.
એનવાયટીએ લખ્યું છે કે, એ પહેલાં જ આ કાયદો લાગુ કરીને મોદીએ લોકોને સંકેત આપ્યો છે કે તેઓ તેમનું વચન પૂર્ણ કરશે અને આ પગલું હિંદુ શરણાર્થીઓવાળા જિલ્લાઓમાં મોદી માટે ચૂંટણીનું ગણિત બદલી શકે છે.
એનવાયટીએ લખ્યું છે કે, જો આપણે રાજનીતિને બાજુ પર રાખીએ તો આ કાયદો ભારતની વૈવિધ્યસભર વસ્તીને બદલવાનો નથી. કમ સે કમ આ કાયદો પોતાની મેળે આવું કરી નહીં શકે, પરંતુ મોદીએ આ દ્વારા સ્પષ્ટ કર્યું છે. તેઓ ઈચ્છે છે કે ભારતીય પ્રજાસત્તાકને પોતાની રીતે વ્યાખ્યાયિત કરો. તેઓ તેમના 'હિંદુ-પ્રથમ' વિઝનને લઈને કોઈના વિરોધને સહન નહીં કરે.
એસોસિએટેડ પ્રેસે તેના અહેવાલમાં લખ્યું છે કે કાયદો મે મહિનામાં યોજાનારી સામાન્ય ચૂંટણી પહેલાં લાગુ કરવામાં આવી રહ્યો છે અને તે ભારતીય જનતા પાર્ટીનાં મુખ્ય ચૂંટણીવચનો પૈકી એક હતું
મોદી સરકારની દલીલ છે કે આ કાયદો પાડોશી દેશોમાં ધર્મના આધારે અત્યાચાર ગુજારવામાં આવતા લોકોને આશ્રય આપશે, પરંતુ તેનાથી ભારતના મુસ્લિમોને કોઈ ખતરો નથી.
જોકે, રાષ્ટ્રીય નાગરિક રજીસ્ટર (NPR) પણ મોદી સરકારની નીતિઓનો એક ભાગ છે, જેના દ્વારા ભારતમાંથી ગેરકાયદેસર મુસ્લિમોને બહાર કાઢવાની યોજના તૈયાર કરવામાં આવી હોવાના દાવા કરાય છે. જોકે, હાલમાં તે માત્ર આસામમાં જ લાગુ કરવામાં આવ્યું છે.
કાનૂની નિષ્ણાતો અને વિરોધ પક્ષોનું કહેવું છે કે આ કાયદો બંધારણના ધર્મનિરપેક્ષ સિદ્ધાંતોનું ઉલ્લંઘન કરે છે.
'હઝારા, અહમદિયા અને રોહિંગ્યા સામે ભેદભાવ'
ઇમેજ સ્રોત, Getty Images
કતારી પ્રસારણકર્તા 'અલ-જઝીરા'એ પણ આ અંગે એક અહેવાલ પ્રકાશિત કર્યો છે.
અલ-જઝીરા લખે છે કે CAAના આગમન પહેલાં ભારતમાં નાગરિકતા મેળવવા માટે ધાર્મિક ઓળખનો આધાર નહોતો.
જેને નાગરિકતા જોઇતી હતી તેણે માત્ર એ દર્શાવવાનું હતું કે તે વ્યક્તિ કાયદેસર રીતે ભારત આવી હતી અને 11 વર્ષથી ભારતમાં રહેતી હતી. નાગરિકતા માટેના આ નિયમો હતા.
નવા નિયમ બાદ, પાકિસ્તાનના અહમદિયા, અફઘાનિસ્તાનથી હઝારા અને મ્યાનમારના રોહિંગ્યા જેવી અત્યાચારપીડિત લઘુમતીઓને ભારત આવ્યા બાદ નાગરિકતા માટે 11 વર્ષ સુધી રાહ જોવી પડશે. પરંતુ જો તેઓ હિંદુ, પારસી, શીખ, બૌદ્ધ, ખ્રિસ્તી કે જૈન હોય તો તેમણે માત્ર માન્ય દસ્તાવેજો બતાવવાના રહેશે અને તેમને પાંચ વર્ષમાં નાગરિકતા મળી જશે.
જો કે, CAA હેઠળ, 31 ડિસેમ્બર, 2014 પહેલાં ભારત આવેલા લોકોને જ લાભ મળશે.
નવાજૂની
બીબીસી વિશેષ
સૌથી વધુ વંચાયેલી સ્ટોરીઝ
આ કન્ટેન્ટ ઉપલબ્ધ નથી