กัมพูชาเปิดตัวรูปปั้นเพื่อเป็นเกียรติแก่หนูชื่อดัง นักดมกลิ่นทุ่นระเบิด

หนูที่มีชื่อเสียงในการกวาดล้างทุ่นระเบิด ซึ่งได้รับเหรียญทองจากความกล้าหาญของมัน ได้รับการยกย่องผ่านรูปปั้นแรกของโลกที่สร่างขึ้นเพื่ออุทิศให้กับหนูตรวจจับทุ่นระเบิด

"มากาวา" มีชีวิตอยู่จนถึง 8 ปี ผ่านการดมกลิ่นหาทุ่นระเบิดและวัตถุระเบิดอื่น ๆ กว่า 100 ชิ้นในกัมพูชา ตลอดระยะเวลา 5 ปีในอาชีพของมันซึ่งเริ่มต้นในปี 2016

รูปปั้นหนูที่แกะสลักจากหินท้องถิ่นโดยศิลปินถูกเปิดตัวในเมืองเสียมราฐ ประเทศกัมพูชา เมื่อวันศุกร์ที่ผ่านมา (3 เม.ย.) ก่อนวันรณรงค์ต่อต้านทุ่นระเบิดสากล 4 เม.ย. เพียงหนึ่งวัน

รายงานของสหประชาชาติระบุว่า ทุ่นระเบิดยังคงเป็นภัยคุกคามอย่างต่อเนื่องต่อกัมพูชา และมีผู้คนกว่า 1 ล้านคนที่ทำงานและอาศัยอยู่ในพื้นที่ที่ปนเปื้อนด้วยทุ่นระเบิดและวัตถุระเบิดที่ยังไม่ระเบิด

มากาวา หนูยักษ์แอฟริกัน ได้รับการฝึกฝนจากองค์กรการกุศลอะโปโป (Apopo) ของเบลเยียม ก่อนย้ายไปกัมพูชาเพื่อเริ่มต้นอาชีพนักดมกลิ่นระเบิดในปี 2016

ด้วยประสาทสัมผัสการดมกลิ่นที่เฉียบคมและการฝึกฝนในการตรวจจับสารเคมีภายในวัตถุระเบิด จากนั้นมากาวาจะแจ้งเตือนผู้ควบคุมเกี่ยวกับวัตถุระเบิดที่พวกเขาสามารถนำไปกำจัดได้อย่างปลอดภัยในภายหลัง

ในระหว่างที่ทำงานอยู่นั้น มากาวาได้เคลียร์พื้นที่มากกว่า 141,000 ตารางเมตร (ประมาณ 1,517,711 ตารางฟุต) ซึ่งเทียบเท่ากับสนามฟุตบอล 20 สนาม และสามารถค้นหาพื้นที่ขนาดเท่าสนามเทนนิสภายในเวลาเพียง 20 นาที

ในปี 2020 มากาวาได้รับเหรียญทองพีดีเอสเอ (PDSA) ซึ่งเปรียบเสมือนเหรียญจอร์จครอส (George Cross) สำหรับสัตว์ ในฐานะ "ผู้อุทิศตนเพื่อช่วยชีวิต" และเป็นหนูตัวแรกที่ได้รับเหรียญนี้ในประวัติศาสตร์ 77 ปีขององค์กรการกุศลแห่งนี้

หลังจากเกษียณอายุได้ไม่นาน เนื่องจากแก่ตัวและเริ่มอ่อนล้า มากาวาก็จากไปในปี 2022

ไมเคิล เรน ผู้จัดการโครงการอะโปโปในกัมพูชา กล่าวเมื่อวันศุกร์ที่ผ่านมาว่า อนุสาวรีย์ของมากาวา "เป็นเครื่องเตือนใจแก่ประชาคมระหว่างประเทศว่ายังคงมีงานที่ต้องทำอีกมากมายที่นี่"

เขากล่าวเพิ่มเติมว่า ขณะนี้กัมพูชามีเป้าหมายจะกำจัดทุ่นระเบิดให้หมดไปภายในปี 2030

องค์กรการกุศลแห่งนี้ได้ฝึกฝนหนู ซึ่งเป็นที่รู้จักในชื่อ "ฮีโรแรทส์" (HeroRATS) มาตั้งแต่ทศวรรษ 1990 เนื่องจากหนูมีขนาดเล็ก น้ำหนักของพวกมันไม่มากพอที่จะทำให้ทุ่นระเบิดทำงานได้ ทำให้หนูเป็นทางเลือกที่ปลอดภัยกว่ามนุษย์ในภารกิจเก็บกู้วัตถุระเบิด

องค์กรอะโปโประบุว่า หนูที่ผ่านการฝึกเหล่านี้สามารถตรวจพบวัณโรคซึ่งเป็นโรคติดเชื้อที่มักส่งผลกระทบต่อปอดได้เร็วกว่าการตรวจพบในห้องปฏิบัติการด้วยการใช้กล้องจุลทรรศน์แบบดั้งเดิมมาก

นอกจากนี้ ทางองค์กรยังฝึกอบรมหนูเพื่อป้องกันการค้าสัตว์ป่าผิดกฎหมายในแทนซาเนียอีกด้วย

หนูอีกตัวที่ได้รับการฝึกฝนจากอะโปโป ชื่อ "โรนิน" ได้สร้างสถิติโลกใหม่ในปี 2025 จากการค้นพบทุ่นระเบิด 109 ลูก และวัตถุระเบิดที่ยังไม่ระเบิดอีก 15 ชิ้น ตั้งแต่ปี 2021 เป็นต้นมา

ผลงานอันน่าประทับใจของเจ้าโรนินในจังหวัดพระวิหารซึ่งอยู่ทางตอนเหนือของกัมพูชา จึงทำลายสถิติเดิมของมากาวาไปได้