در ظرف ده سال اخیر چین به وامدهنده بزرگ و از شریکان اصلی اقتصادی تاجیکستان مبدّل شده است. در ظرف ۷ سال اخیر تبادل کالا میان این دو کشور ۱۰۰ برابر افزایش یافته و در سال گذشته ۱ میلیارد و ۷۵۰ میلیون دلار را تشکیل داده است. همکارمان زیورشاه محمّد آلبوم عکسی را تهیه کرده است که با تصویر از نفوذ اقتصادی چین حکایت میکند.
-
سرمایهگذاری چین در طرحهای مختلف تاجیکستان از بنیاد راهها و تونلها گرفته تا طرحهای انرژی بیش از 1.5 میلّیارد دلار ارزیابی میشود.
-
حجم تبادل کالا و مواد میان این دو کشور در ده سال اخیر افزایش یافته و بیش از 2 میلیارد دلار را تشکیل میدهد.
-
حالا در تاجیکستان شرکتهای چینی و شرکتهای تاجیکی بیش از 50 لایحه بزرگ را روی دست دارند.
-
بهار امسال یکی از شرکتهای چینی طرح بازسازی راه دوشنبه-تورسوندازده، ناحیه هممرز با ازبکستان را آغاز کرد.
-
-
این راه اتومبیل رو دوشنبه-راغون با سرمایه چینی ساخته شده است.
-
تونل "شهرستان" در شمال تاجیکستان که به وسیله چین ساخته شده است.
-
ساختمان این تونل بیش از پنج کیلومتری سال 2006 توسط شرکت چینی "چاینا راود" آغاز شده و در سال جاری به استفاده داده شد.
-
شرکت تالکو و CNBM، شرکت ساختمانی چین در ناحیه شهریتوس کارخانه مشترک تولید سیمان میسازند.
-
-
با وجود بالا بودن میزان تبادل کالا میان دو کشور، چین همهساله در تاجیکستان نمایشگاههای تولیدات شرکتهای خود را برگزار میکند.
-
-
فعالیت شرکت مشترَک چینی و تاجیکی "ت ک مابیل" در قلمرو تاجیکستان از اواسط سال 2004 شروع شد.
-
تعداد مشتریان این شرکت بیش از 400 هزار نفر است.
-
تلفنهای موبایل ارزان چینی بازارهای تاجیکستان را فرا گرفتهاند. چین سومین کشور عمده واردکننده کالا به تاجیکستان است.
-
این بازار در شهر دوشنبه در میان ساکنان به عنوان "خیتای بازار" مشهور است.
-
افزایش تعداد تاجران چینی در تاجیکستان مایه نگرانی برخی از بازرگانهای محلی شده است.
-
-
-
در این بازار ظرف و لوازم پلاستیکی، لباس و متاع ساخت چینی به فروش میرسد.
-
برخی از فروشندگان چینی "خیتای بازار" برای معاشرت با خریدارانشان زبان تاجیکی آموختهاند.
-
در کنار "خیتای بازار" کارخانه کوچک چینی برای تولید در و پنجرههای پالاستیکی فعالیت میکند.
-
تمام محصولات این کارخانه از چین وارد تاجیکستان میشود.
-
-
برخی از چینیها در گوشهای از این بازار برای رخت خواب تشک میسازند و به فروش میرسانند.
-
اکثر کارمندان این کارخانه کوچک چینی هستند.
-
اما برخی از زنان تاجیک نیز در این کارخانه با کار تأمین شدهاند.
-
-
با افزایش جمعیت چینیها در تاجیکستان تعداد ریستورانهای چینی نیز در شهر دوشنبه زیاد شده است.
-
این کارخانه تولید خشت، واقع در هومه شهر دوشنبه نیز چینی است.
-
مشتریان این کارخانه میگویند که در این جا خشت با قیمت ارزانتر به فروش میرود.
-
لی و چون، کارمند کارخانه تولید خشت دو سال است که در تاجیکستان به سر میبرد.
-
اکثر کارمندان این کارخانه شهروندان چین هستند.
-
آنها میگویند، کارخانه با آغاز فصل سرما و ریجبندی برق تا اوایل ماه مارت تعطیل میشود.
-
حالا ساکنان شهر دوشنبه به دیدن آویزه هایی با نوشتهجات چینی عادت دارند.
-
حالا در بازار عرض تاجیکستان یوئن چینی نیز به فروش میرود.